Lọ́wọ́lọ́wọ́, ọ̀pọ̀lọpọ̀ ilé iṣẹ́ àti àwọn ilé iṣẹ́ ìjọba ló ní yàrá ìwádìí tiwọn. Àwọn yàrá ìwádìí wọ̀nyí sì ní onírúurú àwọn ohun ìdánwò ìdánwò tí wọ́n ń ṣe lójoojúmọ́. Ó ṣeé ṣe kí gbogbo ìdánwò máa mú onírúurú ìwọ̀n àti irú àwọn ohun ìdánwò tí ó kù sí ara àwọn ohun èlò dígí jáde láìsí àní-àní àti láìsí àní-àní. Nítorí náà, ìwẹ̀nùmọ́ àwọn ohun èlò ìdánwò tí ó kù ti di apá kan iṣẹ́ ojoojúmọ́ yàrá ìwádìí náà.
A gbọ́ pé láti lè yanjú àwọn ìbàjẹ́ tó kù nínú àwọn ohun èlò dígí, ọ̀pọ̀lọpọ̀ ilé iṣẹ́ ìwádìí ní láti náwó púpọ̀ lórí èrò, agbára ènìyàn àti àwọn ohun èlò, ṣùgbọ́n àwọn àbájáde rẹ̀ kì í sábà tẹ́ni lọ́rùn. Nítorí náà, báwo ni fífọ àwọn ohun èlò dígí nínú àwọn ohun èlò dígí ṣe lè jẹ́ ààbò àti kí ó gbéṣẹ́? Ní tòótọ́, tí a bá lè wá àwọn ìṣọ́ra wọ̀nyí kí a sì bójú tó wọn dáadáa, a óò yanjú ìṣòro yìí nípa ti ara wa.
Àkọ́kọ́: Àwọn nǹkan wo ni a sábà máa ń fi sílẹ̀ nínú àwọn ohun èlò ìṣàyẹ̀wò yàrá?
Nígbà ìdánwò náà, àwọn ìdọ̀tí mẹ́ta ni a sábà máa ń ṣe, èyí ni gáàsì ìdọ̀tí, omi ìdọ̀tí, àti àwọn ohun èlò ìdọ̀tí. Èyí ni, àwọn ohun èlò ìdọ̀tí tí kò ní ìníyelórí ìwádìí. Fún àwọn ohun èlò dígí, àwọn ohun èlò ìdọ̀tí tí ó wọ́pọ̀ jùlọ ni eruku, ìpara ìwẹ̀nùmọ́, àwọn ohun èlò tí ó lè yọ́ omi, àti àwọn ohun èlò tí kò lè yọ́.
Láàrin wọn, àwọn àjẹkù tí ó lè túká ní alkali ọ̀fẹ́, àwọn àwọ̀, àwọn àmì, Na2SO4, àwọn ohun líle NaHSO4, àwọn ìtànṣán iodine àti àwọn àjẹkù organic mìíràn; àwọn ohun tí kò lè túká ní petrolatum, phenolic resin, phenol, grease, ointment, protein, blood stains, cell culture medium, fermentation residue, DNA and RNA, fiber, metal oxide, calcium carbonate, sulfide, silver salt salt, synthetic detergent àti àwọn ohun àìmọ́ mìíràn. Àwọn ohun wọ̀nyí sábà máa ń lẹ̀ mọ́ àwọn ògiri yàrá glassware bíi test tubes, burettes, volumetric flasks, àti pipettes.
Kò ṣòro láti rí i pé a lè ṣàkópọ̀ àwọn ànímọ́ pàtàkì ti àwọn àṣẹ́kù nínú ohun èlò dígí tí a lò nínú ìdánwò náà gẹ́gẹ́ bí èyí: 1. Ọ̀pọ̀lọpọ̀ irú ló wà; 2. Ìwọ̀n ìbàjẹ́ yàtọ̀ síra; 3. Ìrísí rẹ̀ jẹ́ dídíjú; 4. Ó jẹ́ olóró, ó lè ba nǹkan jẹ́, ó ń bú gbàù, ó lè ranni àti àwọn ewu mìíràn.
Èkejì: Kí ni àwọn àbájáde búburú ti àwọn àjẹkù ìdánwò?
Àwọn kókó búburú 1: ìdánwò náà kùnà. Lákọ̀ọ́kọ́, bóyá ìṣiṣẹ́ ṣáájú ìdánwò náà bá àwọn ìlànà mu yóò ní ipa tààrà lórí ìpéye àwọn àbájáde ìdánwò náà. Lóde òní, àwọn iṣẹ́ ìdánwò ní àwọn ohun tí ó le koko jù fún ìpéye, ìtọ́pinpin, àti ìfìdí múlẹ̀ àwọn àbájáde ìdánwò náà. Nítorí náà, wíwà àwọn àṣẹ́kù yóò fa àwọn ohun tí ó ń dí àwọn àbájáde ìdánwò náà lọ́wọ́ láìsí àní-àní, nítorí náà kò lè ṣe àṣeyọrí ète ìwádìí ìdánwò náà.
Àwọn okùnfà búburú 2: àjẹkù ìdánwò náà ní ọ̀pọ̀lọpọ̀ ewu pàtàkì tàbí tó lè ṣẹlẹ̀ sí ara ènìyàn. Ní pàtàkì, àwọn oògùn kan tí a ti dán wò ní àwọn ànímọ́ kẹ́míkà bíi majele àti ìyípadà, àti pé àìbìkítà díẹ̀ lè ba ìlera ara àti ti ọpọlọ àwọn olùbáṣepọ̀ jẹ́ ní tààrà tàbí ní tààrà. Pàápàá jùlọ ní àwọn ìgbésẹ̀ tí a ń gbé àwọn ohun èlò dígí, ipò yìí kì í ṣe ohun tó wọ́pọ̀.
Àbájáde búburú 3: Jù bẹ́ẹ̀ lọ, tí a kò bá le tọ́jú àwọn àjẹkù ìdánwò náà dáadáa, yóò ba àyíká ìdánwò náà jẹ́ gidigidi, yóò sì yí àwọn orísun afẹ́fẹ́ àti omi padà sí àwọn àbájáde tí kò ṣeé yípadà. Tí ọ̀pọ̀lọpọ̀ àwọn ilé ìwádìí bá fẹ́ mú ìṣòro yìí sunwọ̀n sí i, ó dájú pé yóò gba àkókò, ó máa ń ṣiṣẹ́ kára, ó sì máa ná owó púpọ̀… èyí sì ti di ìṣòro ìkọ̀kọ̀ nínú ìṣàkóso yàrá àti iṣẹ́.
Ẹkẹta: Àwọn ọ̀nà wo ni a lè gbà kojú àwọn àjẹkù ìṣàyẹ̀wò ti àwọn ohun èlò dígí?
Nípa àwọn ohun tí a fi ń tọ́jú gilasi yàrá, ilé iṣẹ́ náà máa ń lo ọ̀nà mẹ́ta pàtàkì: fífọ ọwọ́, fífọ ultrasonic, àti fífọ ẹ̀rọ fifọ gilasi aládàáṣe láti ṣe àṣeyọrí ète fífọ. Àwọn ànímọ́ ọ̀nà mẹ́ta wọ̀nyí ni:
Ọna 1: Fọ ọwọ́
Fífọ ọwọ́ mọ́ ni ọ̀nà pàtàkì láti fi omi tó ń ṣàn fọ àti fi omi fọ̀ ọ́. (Nígbà míì, ó ṣe pàtàkì láti lo ìpara àti búrọ́ọ̀ṣì ìdánwò tí a ti ṣètò tẹ́lẹ̀ láti ran ọ́ lọ́wọ́). Gbogbo ìlànà náà nílò kí àwọn olùdánwò lo agbára púpọ̀, agbára ara, àti àkókò láti parí ète yíyọ àwọn ohun tí ó kù kúrò. Ní àkókò kan náà, ọ̀nà ìfọmọ́ yìí kò lè sọ àsọtẹ́lẹ̀ bí a ṣe lè lo àwọn ohun èlò agbára omi. Nínú iṣẹ́ fífọ ọwọ́, àwọn ìwádìí pàtàkì bíi ìwọ̀n otútù, ìṣàfihàn, àti iye pH túbọ̀ ṣòro láti ṣe àṣeyọrí ìṣàkóso ìmọ̀ sáyẹ́ǹsì àti ìṣiṣẹ́, gbígba àkọsílẹ̀, àti àwọn statistiki tó gbéṣẹ́. Àti pé ipa ìfọmọ́ ìkẹyìn ti àwọn ohun èlò dígí kò lè bá àwọn ohun tí a béèrè fún ìmọ́tótó ìdánwò náà mu.
Ọna 2: Mimọ Ultrasonic
A máa ń lo ìwẹ̀nù ultrasonic sí àwọn ohun èlò gilasi kékeré (kì í ṣe àwọn ohun èlò wíwọ̀n), bí àwọn ìgò fún HPLC. Nítorí pé irú ohun èlò gilasi yìí kò rọrùn láti fi búrọ́ọ̀ṣì nu tàbí kí a fi omi kún un, a máa ń lo ìwẹ̀nù ultrasonic. Kí a tó fi ìwẹ̀nù ultrasonic nu, a gbọ́dọ̀ fi omi fọ àwọn ohun èlò tí ó lè yọ́ nínú omi, apá kan àwọn ohun èlò tí kò lè yọ́ àti eruku nínú ohun èlò gilasi náà dáadáa, lẹ́yìn náà a gbọ́dọ̀ fi omi fọ̀ wọ́n, a gbọ́dọ̀ lo ìwẹ̀nù ultrasonic fún ìṣẹ́jú 10-30, a gbọ́dọ̀ fi omi fọ omi ìwẹ̀nù, lẹ́yìn náà a gbọ́dọ̀ sọ omi ultrasonic di mímọ́ ní ìgbà méjì sí mẹ́ta. Ọ̀pọ̀ ìgbésẹ̀ nínú ìlànà yìí nílò iṣẹ́ ọwọ́.
Ó yẹ kí a tẹnu mọ́ ọn pé tí a kò bá ṣe àkóso ìwẹ̀nùmọ́ ultrasonic dáadáa, àǹfààní ńlá yóò wà láti fa ìfọ́ àti ìbàjẹ́ sí àpótí gilasi tí a ti wẹ̀ mọ́.
Ọna 3: Aṣọ fifọ gilasi laifọwọyi
Ẹ̀rọ ìfọmọ́ aládàáṣe náà gba ìṣàkóso kọ̀ǹpútà onímọ̀-ẹ̀rọ, ó yẹ fún fífọ onírúurú ohun èlò dígí, ó ń ṣètìlẹ́yìn fún onírúurú ohun èlò ìfọmọ́ aládàáṣe, ó sì ń ṣe àgbékalẹ̀ ìlànà ìfọmọ́ náà, a sì lè daakọ rẹ̀, a sì lè tọ́pasẹ̀ rẹ̀. Ẹ̀rọ ìfọmọ́ aládàáṣe kò wulẹ̀ ń tú àwọn olùwádìí sílẹ̀ kúrò nínú iṣẹ́ ọwọ́ tí ó díjú ti fífọ àwọn ohun èlò dígí àti àwọn ewu ààbò tí a fi pamọ́ nìkan, ṣùgbọ́n ó tún ń dojúkọ àwọn iṣẹ́ ìwádìí sáyẹ́ǹsì tí ó ṣe pàtàkì jù. Nítorí pé ó ń fi omi, iná mànàmáná pamọ́, ó sì jẹ́ aláwọ̀ ewé, ààbò àyíká ti mú kí àǹfààní ọrọ̀ ajé pọ̀ sí i fún gbogbo yàrá ìwádìí náà ní ìgbà pípẹ́. Jù bẹ́ẹ̀ lọ, lílo ẹ̀rọ ìfọmọ́ aládàáṣe tí ó kún fún iṣẹ́ ṣe túbọ̀ ń mú kí yàrá ìwádìí náà ní ìpele pípé láti ṣàṣeyọrí ìwé ẹ̀rí GMP\FDA àti àwọn ìlànà pàtó, èyí tí ó ṣe àǹfààní fún ìdàgbàsókè yàrá ìwádìí náà. Ní kúkúrú, ẹ̀rọ ìfọmọ́ aládàáṣe náà ń yẹra fún ìdènà àwọn àṣìṣe tí a lè fojú rí, kí àwọn àbájáde ìfọmọ́ náà lè péye, kí ìmọ́tótó àwọn ohun èlò lẹ́yìn ìfọmọ́ di pípé àti pípé!
Àkókò ìfìwéránṣẹ́: Oṣù Kẹ̀wàá-21-2020



